|
مجموعه نوشتارها Edited by : Steve pile &Nigel Thrift
a-z City ” شهر: ازالف تا ي“ مجموعه نوشتارهاي كوتاه توسط انديشمنداني از
حوزه هاي فرهنگ شهري , جغرافياوجامعه شناسي باهدف ارائه ديدگاهي نوين
درنگرش به شهروموضوعات زندگي شهري است . اين نوشتارها به كمك نظم
ونثر,آمارو ارقام ونمودار و بابياني فصيح وتحليل هاي موشكافانه رويدادهاي
زندگي شهري رابه تصويرمي كشند. اين رويكرد غيرمعمول,ذهن خواننده رامتوجه
وجودطيف وسيع روش هاي نقدوبررسي مسائل شهري مي كند. اين کتاب تصويري
ازشهررابه همان گونه كه شهرازكنارهم گذاشتن عناصرناهمگون درست شده است
,ترسيم مي كند. درترجمه نوشتارها ترتيب الفباي لاتين رعايت شده است که
برترتيب الفباي فارسي منطبق نيست . چاپ اول کتاب سال2000 ميلادي است.
دوچرخه سواري
Cycling
(1) David sibley
ترجمه : اسماعيل توكلي مهر (2)
دوچرخه سواري فانتزي : هرماه جولاي، مردم صدوشصت كشو دنيا مسابقه دوچرخه
سواري توردوفرانس را در جـاده هاي فرعي و راههاي پر افت وخيز كوهستانهاي
افسانه اي آلپ تماشا مي كنند . در خارج از فرانسه در كلمبيا و اتيوپي اين
مسابقه بسياري را مجذوب خود مي كند و در قلب اروپاي دوچرخه سوار هم مثل
هلند بلژيك ، ايتاليا، فرانسه و اسپانيا تماشاي توردوفرانس يك عادت شده
است . اين رويـارويي فيزيكي با طبيعت به كمك كاروان اتومبيل هاي اسكورت،
متخصصان تغذيه ، ماساژورها و مكانيك ها و درسايه حاميان مالي به يك نمايش
شهري تبديل شده است . شهرهاي روئن (Roven) بردو(Bordeaux) سن
اتين(Stetienne) و ساير شهرهاي فرانسه كه درتور سال 1977 شرط بندي هاي
موفقي داشته اند.كارشان را براي تماشاي توردوفرانس تعطيل مي كنند. پارس
يك روز تمام را به اين كار اختصاص مي دهد . بعداز هشت يا ده دور گردش در
مركز شهر مسابقه در شانزه ليزه به پايان مي رسد. توردوفرانس همانند دو
ماراتن در لندن ، بوستون ، نيويورك و توكيو براي خود درمتروپول بزرگ جايي
بازكرده و به نمادي از زندگي شهري تبديل شده است . Grand Boucle هم در
پوشش مسـابقه دوچرخه سواري نمايش جلوه هايي از مناظر فرانسه و كمي هم
كشورهاي همجوار است . تيــم هاي شــركت كننده توسط بانك ها، شـركت هاي
بزرگ بيمه، سازندگان وسائل خانگي و سوپرماركت هاي زنجيره اي حمايت مي
شوند. اين تور دريك شهر سرمايه داراي به آساني براي خود جايي پيداكرده .
ولي ربطي به دوچرخه سواري دلچسب به عنوان يك وسيله حمل ونقل شهري ساده
ندارد. بلكه ابزاري جهت تبليغ مصرف گرايي است كه در عين حال براي عده
فرصت ديدن
ورزشكاران را فراهم مي سازد. مسابقات دوچرخه سـواري از اين نوع در ســاير
كشورهاي اروپايي كم وبيش بهم شبيه اند و شايد هم نسبت به تورهاي فرانسوي
كمتر جذاب باشند. اما همه آنهاچندساعتي مراكز شهرها را به تعطيلي مي
كشانند و دراين ميان اين كوكاكولاست كه سود واقعي را مي برد.
دوچرخه سواري مخرب : جريان اطلاعات و پول در شهرها الكترونيكي شده است .
اما بسته ها و نامه ها طول شهر را بايد بپيمايند تا به مقصد برسند. پيك
هاي دوچرخه سوار در مراكز شهري متراكم مانند مركز منهتن و مركز لندن نسبت
به جريان عادي ترافيك سرعت بيشتري دارند و راه خودرا در مسيرهاي غير
معمول به مقصد پيدا مي كنند. دراينجا زمان مساوي پول است . لذا لوليدن در
ترافيك و ميان اتومبيل ها، گذرازپياده روها و خلاف جهت سواره ها رفتن پيك
ها چيزي عادي و براي كارفرمايان آنها پذيرفته شده است .چون آنها كارگران
غير رسمي هستند و كارفرمايان نگراني در مورد بيمه آنها ندارند. لذا پيك
ها شيوه خودشان را دارند با ويژگي هاي مخصوص به خود ، با دوچرخه هاي فول
و دنده دار بي محابا مي رانند . آنها درهر جا مي رانند و به مسير معيني
بسنده نمي كنند و به قوانين خيابان هم پاي بند نيستند. اين پيك ها براي
تجار بزرگ كارمي كنند. اما اقليت كوچكي هستند باتجريه مشترك در زخمي شدن
ها و مرگ هاي ناشي از تصادفات. در نيويورك اين پيك سوارهاحتي براي
زودرسيدن دست خود را به كاميون ها هم مي گيرند. به حريم پياده روها هم
تجــاوز مي كنند و افراد مسن را به شدت مي آزارند. همه اينها راه خودرا
مي روند ولي به ظاهر در جريان وسايل نقليه غالب در شهر تاثيري ندارند.
در شهرها و در مورد دوچرخه سوارها هميشه تعارضي وجوددارد. دوچرخه سواري
خطرناك است در عين حال دوچرخه خودش يك خطر است . از دوچرخه به عنوان يك
وسيله نقليه مطلوب ،نشاط آور ، سالم و سازگار با شهر پايدار ياد مي شود .
اما بايد تابع قوانين خاص باشد . مثلاَ كسي در پياده رو دوچرخه نراند.
شهرهاي انگليس برعكس شهرهاي هلند ، مسيرهاي دوچرخه به صورت اتفاقي فقط
توسط نوارهاي سبز و نارنجي و در حاشيه هاي باريك در طول خيايانهاي شلوغ
پيش بيني شده است كه سروته مشخصي ندارند. اما در شهرهاي هلند از مدتها
پيش شبكه هاي وسيعي جهت دوچرخه سواري ايجاد شده است . بدون آنكه برخوردي
با راههاي اتومبيل رو داشته باشد . مقامات محلي انگليس به صورت رسمي
يكشنبه هاي اول هر ماه را به ايجاد محيط امن براي دوچرخه ســوارها اختصاص
مي دهند. بااين ابتكار دوچرخه مي تواند به عنوان يك ابزار مقاومت قوي در
جهت اصلاح وضع خيابانها به كار گرفته شود . اما به صورت اين عمل اقليت
دوچرخه سوار زياد نتيجه بخش باشد .
دوچرخه سواري سبز و دوچرخه سواري در فضاي سبز در باغچه هاي انگليس با
دوچرخه هاي رالي مشكي رنگ ، دنده دار هنوز هم ديده مي شوند. صاحبان اين
دوچرخه ها معمولاَ افراد مسني هستند كه گيــره به پاچـه شلـوار مي زنند و
در سبدهاي جلوي دوچرخه شان كلم و پياز و هويج از باغچه خود به خانه شان
مي برند. اين آدمها به دوران قبل از شيوه مصرف گرايي تعلق دارند . به
زماني كه ابزار و لوازم تعمير دوچرخه را مي شد اجاره كرد. دراين حالت
دوچرخه يك وسيله حمل نقل سالم و نشاط آور است مثل دوچــرخه هايي كه
هنــدي ها با آن آب حمل مي كنند. هر چند كه در هند و ساير شهرهاي آسيايي
وضع فرق كرده است . مثلاَ دوچرخه هاي دهلي و شهر هوشه مينه جاي خود را به
موتور سيكلت و در كوالالامپور موتورسيكلت جايش را به مرسدس بنز داده است
.
امروزه اتومبيل شخصي وسيله تشخص و نماد مصرف گرايي است . لذا آينده روشني
براي دوچرخه كه تا حدي كهنه پرستي تلقي مي شود متصور نيست . شايد فقط
دوچرخه سواري فانتزي از نوع توردوفرانس و يا دوچرخه سواري در تپه
ماهورهاي طبيعت با هدف تفريح و تربيت جسم عامل بقاي دوچرخه باشد . تصور
استفاده از دوچرخه هاي جديد در سطح شهر همانند موتور اسكوتر هايي كه در
دهه 1960 مد روز شد چيزي گذرا مي تواند باشد . شايد هم دراين مورد خاص
كهنه پرستي بتواند در خدمت توسعه پايدار در آيد.
--------------------------------------------------------------------------------
(1) David sibley معلم جغرافيايي فرهنگي در دانشگاه هال”Hall“ است . وي
به موضوع تعابير روانشناسي مكان و منظرهاي شهري علاقمنداست . او در عين
حال علاقمند به دوچرخه سواري اطراف شهرهاست .
(2) اسماعيل توكلي مهر : مهندس معمار- طراح شهري . عضوهيئت مديره مهندسين
مشاورشهروبرنامه .
|
